Ένα από τα πιο αγαπημένα πιάτα της Καθαράς Δευτέρας και γενικότερα της Σαρακοστής είναι η ταραμοσαλάτα. Φτιάχνεται από τον ταραμά, είτε από λευκό είτε από ροζ, και ταιριάζει απόλυτα με τη λαγάνα.
Αλλά τι σημαίνει η λέξη ταραμάς; Η προέλευσή της είναι τουρκική. Η λέξη tarama, είναι μια έκφραση που χρησιμοποιούν οι Τούρκοι για τα αυγά των ψαριών. Βέβαια, η επίσημη λέξη που χρησιμοποιούν για τα αυγά των ψαριών είναι balık yumurtası, αλλά η λέξη tarama μπορεί να μη χαίρει επισημότητας, αλλά χρησιμοποιείται περισσότερο.
Μόνη της όμως η λέξη tarama σημαίνει και «έρευνα». Πάντως, ο ταραμάς είναι αυγά ψαριών, συνήθως κυπρίνου ή μπακαλιάρου, τα οποία είναι και η πρώτη ύλη για να φτιάξουμε ταραμοσαλάτα.

Μετα-ανάλυση που επανεξέτασε 15 προηγούμενες έρευνες με σχεδόν 50.000 εθελοντές δείχνει πόσα βήματα πρέπει να κάνουμε καθημερινά για να μείνουμε υγιείς.
​
Όχι, η απάντηση δεν είναι 10.000 βήματα την ημέρα, όπως ακούμε συχνά να λέγεται –το νούμερο αυτό προέρχεται από διαφημιστική εκστρατεία για ιαπωνική συσκευή βηματομέτρησης που παρουσιάστηκε πριν από μια δεκαετία, λένε οι συντάκτες της νέας μελέτης.
Όπως αναφέρουν στην επιθεώρηση Lancet Public Health, για τα άτομα άνω των 60, η μείωση του κινδύνου πρόωρου θανάτου φτάνει σε πλατό στα 6 με 8 χιλιάδες βήματα την ημέρα –πέρα από αυτό το όριο η αύξηση των βημάτων δεν δείχνει να προσφέρει επιπλέον όφελος.
Για τα άτομα κάτω των 60, το βέλτιστο νούμερο είναι λίγο υψηλότερο στα 8-10 χιλιάδες βήματα την ημέρα.
«Αυτό που είδαμε είναι ότι υπάρχει σταδιακή μείωση του ρίσκου καθώς τα βήματα αυξάνονται και μετά η μείωση σταθεροποιείται» δήλωσε η Αμάντα Πάλουκ του Πανεπιστημίου της Μασαχουσέτης στο Άμχερστ, επικεφαλής της διεθνούς ερευνητικής ομάδας.
Ένα άλλο ενδιαφέρον εύρημα είναι ότι η ταχύτητα βάδισης δεν δείχνει να επηρεάζει τον κίνδυνο πρόωρου θανάτου –το μόνο που παίζει ρόλο είναι ο αριθμός των βημάτων.
Τα ευρήματα βρίσκονται σε συμφωνία με προηγούμενη μελέτη της δρ Πάλουκ, η οποία δημοσιεύτηκε τον Σεπτέμβριο στο JAMA Network Open και διαπίστωνε ότι για τη μείωση του κινδύνου πρόωρου θανάτου στους μεσήλικες απαιτούνται τουλάχιστον 7.000 βήματα ημερησίως.
Οι συντάκτες της νέας μελέτης συνδύασαν τα δεδομένα 15 προηγούμενων ερευνών που εξέταζαν την επίδραση του περπατήματος στη μείωση της θνησιμότητας από κάθε αίτιο για άτομα 18 ετών και άνω. Οι σχεδόν 50.000 συμμετέχοντες των μελετών αυτών χωρίστηκαν σε τέσσερις ομάδες ανάλογα με τον μέσο ημερήσιο αριθμό βημάτων: η πρώτη ομάδα περπατούσε κατά μέσο όρο 3.500 βήματα· η δεύτερη 5.800 βήματα· η τρίτη 7.800· και η τέταρτη 10.900 βήματα την ημέρα.
Συγκριτικά με την πρώτη ομάδα, οι δύο ομάδες με τα περισσότερα βήματα παρουσίαζαν μείωση του κινδύνου θανάτου κατά 40-53% στο διάστημα που διήρκεσαν οι αντίστοιχες έρευνες.
«Το σημαντικότερο μήνυμα που πρέπει να κρατήσει κανείς είναι ότι υπάρχουν πολλές ενδείξεις ότι η κίνηση είναι ωφέλιμη, ειδικά για όσους δεν ασκούνται» σχολίασε η δρ Πάλουκ.
«Είναι εύκολο να παρακολουθεί κανείς τα βήματά του και οι συσκευές παρακολούθησης της άσκησης είναι πλέον διαδεδομένες» κατέληξε.

Μήπως έχετε παρατηρήσει πώς η μνήμη σας είναι καλύτερη από εκείνη του ανδρικού φύλου; Όχι, δεν είναι ιδέα σας.
Αποτελεί πραγματικό και γεγονός και μάλιστα γεγονός που αποδεικνύεται και από την επιστήμη.
Σύμφωνα με μια μελέτη του 2016 που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Menopause, οι γυναίκες ηλικίας 45-55 ετών ξεπέρασαν τους άνδρες σε κάθε εργασία που σχετίζεται με τη μνήμη που τους ανατέθηκε, αποδεικνύοντας κατά κάποιον τρόπο ότι οι γυναίκες έχουν καλύτερη μνήμη από τους άνδρες. Οι ερευνητές διαπίστωσαν επίσης ότι η μνήμη μειώνεται στις γυναίκες καθώς εισέρχονται στην εμμηνόπαυση, δείχνοντας πώς μπορεί να υπάρχει ένας ορμονικός μηχανισμός πίσω από την πιο ακριβή μνήμη των γυναικών.
Παλαιότερες έρευνες έχουν δείξει ότι οι γυναίκες θυμούνται καλύτερα γεγονότα από το παρελθόν από τους άνδρες. Αυτό είναι γνωστό ως επεισοδιακή μνήμη, η οποία περιλαμβάνει τα πάντα, από άτομα που έχει γνωρίσει ένα άτομο, μέχρι το μέρος που έχει βάλει τα κλειδιά του κατά το παρελθόν.
Ενώ τα προβλήματα μνήμης μπορούν να αποδοθούν σε πολλά διαφορετικά πράγματα, φαίνεται να υπάρχει μια σταθερή επιστημονική συναίνεση ότι οι γυναίκες έχουν γενικά μεγαλύτερη ικανότητα να ανακαλούν πράγματα από το παρελθόν από ότι οι άνδρες.
Γιατί οι γυναίκες έχουν καλύτερη μνήμη από τους άνδρες
Ενώ στην πραγματικότητα υπάρχουν τρόποι για να βελτιώσετε τη μνήμη σας μέσω της άσκησης και της διατροφής, οι διαφορές στη μνήμη μεταξύ ανδρών και γυναικών φαίνεται να οφείλονται στην παρουσία οιστρογόνων. Η μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Menopause διαπίστωσε ότι οι ανώτερες δεξιότητες μνήμης των γυναικών ήταν έντονες στη μέση ηλικία, αλλά γίνονται πολύ λιγότερες μετά την εμμηνόπαυση, μια περίοδο κατά την οποία τα επίπεδα οιστρογόνων τείνουν να πέφτουν για τις περισσότερες γυναίκες, σύμφωνα με την κλινική της Αϊόβα.
Σύμφωνα με την Αμερικανική Ψυχολογική Εταιρεία τα οιστρογόνα μπορεί να εμπλέκονται στην προστασία έναντι πολλών διαφορετικών γνωστικών προβλημάτων, συμπεριλαμβανομένης της νόσου του Αλτσχάιμερ, και μπορεί να διαδραματίσει βασικό ρόλο στη διατήρηση της ευκρινούς μνήμης. Αυτό μπορεί να οφείλεται στην ακετυλοχολίνη, μια χημική ουσία του εγκεφάλου που είναι «κρίσιμη» για τη μνήμη.
Τα οιστρογόνα ενισχύουν την παραγωγή ενός ενζύμου που χρειάζεται το σώμα σας για να συνθέσει αυτή τη χημική ουσία. Αυτό μπορεί να είναι το μυστικό πίσω από την ακριβέστερη μνήμη των γυναικών, ειδικά στα προεμμηνοπαυσιακά τους χρόνια.

Πρώτη ημέρα της Σαρακοστής η Καθαρά Δευτέρα και την τιμητική τους έχουν τα νηστίσιμα εδέσματα, που πολλοί καταναλώνουν κυρίως τις μέρες αυτές. Επειδή, όμως, η παραδοσιακή νηστίσιμη διατροφή δεν περιέχει κρέας και αυγά, δεν σημαίνει ότι δεν περιέχει ούτε θερμίδες. Αντιθέτως, μπορεί να είναι πιο «πλούσια» από την καθιερωμένη μας διατροφή.
Όπως εξηγεί ο κλινικός διαιτολόγος-βιολόγος Χάρης Δημοσθενόπουλος, προϊστάμενος στο Τμήμα Διατροφής του Λαϊκού Νοσοκομείου, στην Αθήνα, τα νηστίσιμα τρόφιμα θεωρούνται γενικώς υγιεινά. Ωστόσο αυτό μπορεί να αλλάξει, αναλόγως με την ποσότητα που καταναλώνουμε και το μαγείρεμά τους.
«Ο ταραμάς είναι πλούσιος σε σημαντικά ιχνοστοιχεία, όπως το μαγνήσιο και ο ψευδάργυρος», λέει. «Ταυτοχρόνως όμως περιέχει πολλές θερμίδες και πολύ αλάτι. Σε περίπτωση υπερκατανάλωσης λοιπόν μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της αρτηριακής πίεσης και του σωματικού βάρους».
Το ταχίνι επίσης είναι πλούσιο σε θρεπτικά συστατικά, αλλά περιέχει και πολλές θερμίδες (kcal). Μπορεί να φτάσει τις 590 ανά 100 γραμμάρια. Αν όμως καταναλωθεί ως σούπα ή ταχινόπιτα, οι θερμίδες του μειώνονται (η ταχινόσουπα, π.χ., έχει περίπου 150 ανά μπολ). Αν, όμως, καταναλωθεί ως χαλβάς με προσθήκη ζάχαρης, οι θερμίδες του θα αυξηθούν.
Αντίστοιχα, τα θαλασσινά είναι πλούσια σε προστατευτικά συστατικά. Ωστόσο όταν τηγανίζονται ή/και συνδυάζονται με ζυμαρικά, αυξάνονται σημαντικά οι θερμίδες τους. Επιπλέον, το τηγάνισμα καταστρέφει κάποια από τα συστατικά τους.
Οι θερμίδες ανά μερίδα εστιατορίου
Ενδεικτικά, ανά μερίδα τροφίμου μερικά από τα νηστίσιμα φαγητά παρέχουν τις εξής θερμίδες, κατά τον κ. Δημοσθενόπουλο:

• Θαλασσινά: 135 θερμίδες ανά 120 γραμμάρια τροφίμου (σκέτα, χωρίς λάδι). Ωστόσο μαγειρεμένα έχουν πολύ περισσότερες. Λ.χ. το κοκκινιστό χταπόδι φτάνει τις τουλάχιστον 226 ανά μερίδα (εστιατορίου). Αν, δε, είναι χταπόδι με κοφτό μακαρονάκι, φτάνει τις 375 ανά μερίδα.
• Γίγαντες, λαχανόρυζο, φακές, φασολάκια: 250 ανά μερίδα.
• Μπριάμ, μπάμιες: 350 ανά μερίδα
• Χαλβάς: 325 ανά μερίδα
• Ταραμάς: 120 ανά κουταλιά της σούπας
• Ελιές: 45 ανά 5 μικρές ή 3 μεγάλες
• Λάδι: 130 kcal ανά 1 κουταλιά της σούπας
• Αγγούρι, καρότο, λάχανο, μαρούλι (ωμά): 5-35 θερμίδες ανά 100 γρ.
• Βλίτα: 30 kcal ανά 100 γρ. (βρασμένα, χωρίς λάδι)
• Πατάτες βραστές: 90 kcal ανά 100 γρ. (χωρίς λάδι). Τηγανητές όμως έχουν τουλάχιστον 311 θερμίδες ανά μερίδα.

Πόσο είναι μία μερίδα
Οι μερίδες των εστιατορίων είναι συνήθως μικρότερες από αυτές που τρώμε στο σπίτι. Σύμφωνα με την ισχύουσα νομοθεσία, τα κατώτατα όρια των μερίδων για επιλεγμένα σαρακοστιανά είναι:

• Πατάτες, κολοκυθάκια, μελιτζάνες, πιπεριές (όλα τηγανητά) – 145 γραμ. τουλάχιστον
• Γαρίδες – 112 γραμμάρια τουλάχιστον
• Ταραμοσαλάτα – 125 γραμμάρια
• Όσπρια σούπα – 350 γραμμάρια
• Γεμιστά – 225 γραμμάρια
• Χταποδάκι, σουπιές – 125 γραμμάρια
• Ελιές – 80 γραμμάρια
• Χαλβάς – 65 γραμμάρια
• Ταραμάς – 65 γραμμάρια

Θερμίδες ανά 100 γραμμάρια τροφίμου
Μερικές ακόμα θερμίδες για μαγειρεμένα (με ελαιόλαδο) νηστίσιμα πιάτα είναι:
​

• Καλαμάρι ψητό – 90
• Καλαμάρια βραστά με σπανάκι – 150
• Σουπιές κοκκινιστές σκέτες – 140
• Σουπιές με ρύζι – 157
• Φακές – 147
• Σπανακόρυζο- 129
• Φασόλια γίγαντες πλακί – 160
• Ρεβίθια σούπα – 181
• Μελιτζάνες ιμάμ – 95
• Γεμιστά με ρύζι – 132
• Φάβα βραστή με κρεμμύδι – 169
• Σπανακόπιτα νηστίσιμη – 187
• Μακαρόνια σκέτα – 158
• Ρύζι πιλάφι – 169
• Ταραμοσαλάτα (1 κουταλιά της σούπας) – 120
• Μελιτζανοσαλάτα – 157
• Πιπεριές τηγανητές – 240
• Χόρτα βραστά – 85
• Μελιτζάνες τηγανητές – 256
• Κολοκυθάκια βραστά – 20
• Χαλβάς σιμιγδαλένιος- 299
• Χαλβάς με ταχίνι – έως 590 (αναλόγως με το είδος και αν περιέχει ζάχαρη ή όχι)
• Μουστοκούλουρα – 381
• Παστέλι με σησάμι – 450
• Σκαλτσούνια νηστίσιμα- 529
• Ταχινόπιτα με σταφίδες – 425

pronews.gr 
​