TikTok: Το δημοφιλές app πουλήθηκε - Ήττα ή νίκη για τον Τραμπ;

Τι περιλαμβάνει η συμφωνία εξαγοράς από την Oracle και τη Walmart, πού βασίζει ο Τραμπ τη «θριαμβολογία» του και γιατί ορισμένοι... δεν τη συμμερίζονται

Η Oracle, μια κολοσσιαία αμερικανική εταιρεία λογισμικού και ψηφιακών εφαρμογών, σε κοινοπραξία με τη Walmart, τον επίσης αμερικανικό γίγαντα του λιανικού εμπορίου, εν τέλει εξαγόρασαν μερίδιο 20% του TikTok. Το κινεζικό video app για φορητές συσκευές, το οποίο σημείωσε εκρηκτική αύξηση διάδοσης σε όλο τον κόσμο σχεδόν ταυτόχρονα με την εξάπλωση του κορωνοϊού, είχε γίνει αντικείμενο σκληρής έριδας ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα. Ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ φαινόταν να έχει αναλάβει επί προσωπικού να εμποδίσει τη διείσδυση του TikTok στην Αμερική, εκδίδοντας έκτακτα διατάγματα και δημιουργώντας κάθε είδους προσκόμματα.

Η είδηση ότι η Oracle, η οποία ως προς το μέγεθος και τον όγκο των δραστηριοτήτων της συγκρίνεται ακόμη και με τη Microsoft, από κοινού με την Walmart είναι πλέον κάτοχοι μειοψηφικού ποσοστού και τρόπον τινά συνιδιοκτήτριες του TikTok, αιφνιδιάζει και διχάζει: Άραγε, το ότι ο Τραμπ «δίνει τις ευλογίες του», όπως ο ίδιος δήλωσε με τη χαρακτηριστική του μεγαλομανία, μπορεί να κριθεί σαν ήττα ή, κατά βάθος, σαν μια προσωπική του νίκη;

Όπως και να 'χει, η υπόθεση TikTok είναι, πέρα από οτιδήποτε άλλο, έντονα πολιτική. Στην ουσία πρόκειται για μια διπλωματική μάχη, στο πλαίσιο του διαρκούς πλην ακήρυχτου πολέμου ανάμεσα σε ΗΠΑ και Κίνα. Το TikTok, το οποίο για πολλούς είναι ταυτόσημο με την διάχυτη ανοησία των social media, δεν είναι απλώς μια αθώα εφαρμογή που κάνει θραύση παγκοσμίως -και ιδιαίτερα στις μικρές ηλικίες, δημιουργώντας ακόμη και εξάρτηση στους χρήστες του.

Πέρα από το τι είναι και τι κάνει το TikTok, η αληθινή του αξία είναι ότι αποτελεί «όπλο», μεγάλης ισχύος μάλιστα, το οποίο διεκδικούν ΗΠΑ και Κίνα ώστε να αποκτήσουν πλεονέκτημα ισχύος στην μεταξύ τους ανελέητη πλην εισέτι ειρηνική αντιπαράθεση.

Το γεγονός είναι ότι Oracle και Walmart κυριάρχησαν στην κούρσα για την εξαγορά του TikTok, θέτοντας εκτός μάχης πολύ ισχυρούς ανταγωνιστές οι οποίοι διεκδικούσαν το ίδιο μερίδιο, με πρώτη τη Microsoft. Oracle και Walmart κατέχουν πλέον το 20% ενός νέου εταιρικού σχήματος, το οποίο ονομάζεται TikTok Global και όχι της μητρικής εταιρείας, δηλαδή της αμιγώς κινεζικής ByteDance. Βάσει της συμφωνίας εξαγοράς, η Oracle θα υποστηρίζει το TikTok ως προς την αποθήκευση δεδομένων σε cloud, ενώ η Walmart θα αναλάβει την προώθηση της εφαρμογής και οποιοδήποτε εμπορεύσιμο προϊόν που σχετίζεται με αυτήν.

Μετά από τις απαγορεύσεις, την αντεπίθεση με απειλές για μηνύσεις και αγωγές με επίδικο την αποζημίωση δισεκατομμυρίων δολαρίων εκ μέρους των Κινέζων, ο Ντόναλντ Τραμπ θεωρεί την πώληση του TikTok σαν θρίαμβο. Κι αυτό διότι η πλειοψηφία στο διοικητικό συμβούλιο της TikTok Global περνά σε Αμερικανούς, ενώ όρος της συμφωνίας παραχώρησης του 20% είναι η πρόσληψη 25.000 εργαζομένων στις ΗΠΑ, η προοπτική εισαγωγής της εταιρείας στο χρηματιστήριο της Wall Street.

Όμως, οι παιάνες της νίκης που ηχούν από την Κυριακή στον Λευκό Οίκο, έχουν να κάνουν κυρίως με το «ζεστό χρήμα», κάτι που ο Τραμπ γνωρίζει πολύ καλά πώς να χειρίζεται, ακόμη και σαν μέσο προπαγάνδας. Οι λεπτομέρειες και το ακριβές τίμημα της εξαγοράς δεν έχουν ανακοινωθεί ακόμη, οπότε ουδείς γνωρίζει πόσα δισ. δολάρια θα εκταμιεύσουν οι Oracle και Walmart. Πάντως, η TikTok θα καταβάλει στο αμερικανικό δημόσιο περί τα 5 δισ. δολάρια σε φόρους, ενώ θα προβεί και σε ένα πολύ μεγάλο εκπαιδευτικό πρόγραμμα, με χρήση τεχνολογίας Τεχνητής Νοημοσύνης.

Το επιχείρημα του Ντόναλντ Τραμπ βάσει του οποίου δικαιολογεί τη μεταστροφή του και την έγκριση την οποίαν χορήγησε για την εξαγορά του TikTok, συνίσταται στο ότι «η εφαρμογή δεν έχει καμία σχέση με την Κίνα, θα είναι απολύτως ασφαλής -και γι' αυτό επέτρεψα τη συμφωνία με την Oracle και τη Walmart». Η προηγούμενη θέση του Αμερικανού προέδρου ήταν ακριβώς η αντίθετη: Ισχυριζόταν -και δη με εμμονικό πάθος- ότι το TikTok είναι άλλος ένας κινεζικός «Δούρειος Ίππος», ένα κατασκοπευτικό εργαλείο που θα συγκέντρωνε στοιχεία, προσωπικά δεδομένα κ.λπ. από εκατομμύρια ανύποπτους Αμερικανούς πολίτες. Ως τέτοιο το TikTok έπρεπε να αποβληθεί από το ψηφιακό περιβάλλον των ΗΠΑ πάραυτα και πάση θυσία.

Ο Τραμπ υποτίθεται πως πείστηκε ότι η καμουφλαρισμένη κινεζική απειλή εξουδετερώθηκε, εφόσον ο έλεγχος του TikTok περνά σε αμερικανικά χέρια. Τα 4 από τα 5 μέλη στο ΔΣ της TikTok Global είναι φερέγγυοι και υπεράνω πάσης υποψίας για ενδεχόμενη εθνική μειοδοσία, ευυπόληπτοι Αμερικανοί επιχειρηματίες. Στην πράξη, η Oracle εγγυάται για τη διαφάνεια και την νομοταγή λειτουργία της εφαρμογής.

Παρόλ' αυτά, πιο ψύχραιμοι και νηφάλιοι παρατηρητές, δεν σπεύδουν να συμμεριστούν τη θριαμβολογία του Ντόναλντ Τραμπ. Κι αυτό διότι επισημαίνουν ότι το 80% της TikTok Global παραμένει σε κινεζικά χέρια, ενώ ο Zhang Yiming, ιδρυτής και διευθύνων σύμβουλος της ByteDance, θα μετέχει στο διοικητικό συμβούλιο και θα έχει σαφέστατα λόγω σε όλες τις σημαντικές αποφάσεις.

Επιφυλάξεις εκφράζονται επίσης για το πώς θα υλοποιηθεί η πληρωμή των 5 δισ. δολαρίων στο αμερικανικό δημόσιο, καθώς οι μέχρι στιγμής ανακοινώσεις δημιουργούν πολλές απορίες σχετικά με το μείγμα φόρων και επενδύσεων εκ μέρους του TikTok στις ΗΠΑ.

Ακόμη πιο μεγάλα φαίνεται να είναι τα κενά από νομικής άποψης, εφόσον ο Τραμπ, στην κορύφωση του μένους του κατά του TikTok, τον περασμένο Αύγουστο, είχε φτάσει έως του σημείου να απειλεί με καθολική απαγόρευση χρήσης της εφαρμογής από τους Αμερικανούς πολίτες. Συγκεκριμένα, ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ενεργοποιήσει το λεγόμενο International Emergency Economic Powers Act (Διάταγμα Έκτακτου Κινδύνου από Διεθνείς Οικονομικές Δυνάμεις), ένα πολύ σοβαρό μέτρο, το οποίο χρησιμοποιείται σπανίως και σε εξαιρετικές περιπτώσεις κατά τις οποίες οι ΗΠΑ υφίστανται πολεμικές επιθέσεις οικονομικού, δηλαδή ψυχροπολεμικού τύπου.

Η TikTok απάντησε με μήνυση κατά του αμερικανικού κράτους, προασπιζόμενη τα συμφέροντα και την τρωθείσα υπόληψή της ως νομοταγούς επιχείρησης. Προφανώς, μετά από την πώληση του 20% στην Oracle και τη Walmart, η μήνυση θα καταλήξει στο συρτάρι. Ενώ κανείς δεν μπορεί να αποκλείσει το ενδεχόμενο ο έως και πριν από μερικές εβδομάδες λάβρος πολέμιος του TikTok να δεξιωθεί τον Zhang Yiming και τους νέους συνεταίρους του στα σαλόνια του Λευκού Οίκου.