Αεροπορικές εταιρείες: Πτωχεύσεις, απολύσεις και βροχή δισεκατομμυρίων

Το πιο βαρύ πλήγμα έχει δεχθεί από την πανδημία ο κομβικός τομέας των αερομεταφορών με τους ισχυρούς «μετασεισμούς» να συνεχίζονται.

Η πτώχευση της εταιρείας LATAM αποτελεί το τελευταίο κεφάλαιο σε μια ιστορία τραγωδίας που εξελίσσεται στον τομέα των αερομεταφορών, καθώς ο κλάδος έχει βρεθεί στα πρόθυρα της κατάρρευσης εξαιτίας του κορονοϊού.
Η καθήλωση των πτήσεων στα αεροδρόμια και οι ισχυρότατες πιέσεις που δέχεται ο τουριστικός τομέας έχουν δημιουργήσει συνθήκες ασφυξίας για τις αεροπορικές εταιρείες με τις απολύσεις, τις πτωχεύσεις και τα βαριά πακέτα διάσωσης να βρίσκονται στην ημερήσια διάταξη παγκοσμίως. Την ίδια στιγμή ο κλάδος αναμένεται να δεχθεί περαιτέρω πιέσεις για πολλούς ακόμη μήνες.
Η Διεθνής Ένωση Αεροπορικών Μεταφορών (IATA) υπολογίζει ότι ο αντίκτυπος της πανδημίας στον κύκλο εργασιών των αεροπορικών εταιρειών το 2020 θα φθάσει τουλάχιστον τα 314 δισεκατομμύρια δολάρια (286 δισεκ. ευρώ), ότι δηλαδή ο τζίρος τους θα υποστεί συρρίκνωση κατά 55% σε σύγκριση με το 2019. Ο τομέας δεν αναμένεται να επανέλθει στο επίπεδο της κίνησης που καταγραφόταν προτού ξεσπάσει η πανδημία παρά το 2023, προειδοποιεί ο ίδιος φορέας.
Μπαράζ πτωχεύσεωνΧθες ήταν η σειρά της LATAM να κηρύξει πτώχευση με την μεγαλύτερη αεροπορική εταιρεία στη Λατινική Αμερική να μπαίνει σε καθεστώς προστασίας από τις διεκδικήσεις των πιστωτών της βάσει του κεφαλαίου 11 του αμερικανικού πτωχευτικού κώδικα, που επιτρέπει σε εταιρείες να προχωρούν σε αναδιαρθρώσεις. Η εταιρεία απασχολεί πάνω από 42.000 ανθρώπους.
Αυτή είναι η δεύτερη πτώχευση στη Λατινική Αμερική, καθώς, πριν από δύο εβδομάδες, η κολομβιανή Avianca, η οποία αριθμεί 20.000 εργαζομένους, μπήκε σε καθεστώς προστασίας έναντι των πιστωτών της.
Η γιγαντιαία αυστραλιανή αεροπορική εταιρεία Virgin Australia επίσης κήρυξε στάση πληρωμών την 21η Απριλίου. Η επιχείρηση ζήτησε, μάταια, δάνειο 1,4 δισεκ. αυστραλιανών δολαρίων από την κυβέρνηση.
Ο κορονοϊός οδήγησε στην ίδια ατραπό τις νοτιοαφρικάνικες εταιρείες South African Airways (SAA) και Comair, τη βρετανική Flybe και τέσσερις θυγατρικές της Norwegian Air Shuttle σε Σουηδία και Δανία.
Τσουνάμι απολύσεων εδώ και πολλές εβδομάδεςΤο μεγάλο μερίδιο της κρίσης πληρώνουν οι εργαζόμενοι του κλάδου, καθώς, ήδη από τις πρώτες εβδομάδες της πανδημίας πολλές εταιρείες ανακοίνωσαν περικοπή θέσεων εργασίας, αλλά και υποχρεωτικές μετακινήσεις προσωπικού.
Η Air Canada απολύει πάνω από το μισό προσωπικό της (τουλάχιστον 19.000 εργαζόμενοι), η British Airways προβλέπει κατάργηση 12.000 θέσεων εργασίας (30% του προσωπικού της), η αμερικανική Delta 10.000 αποχωρήσεις στο πλαίσιο προγράμματος εθελουσίας εξόδου (11%), η σκανδιναβική SAS οδεύει στην κατάργηση 5.000 θέσεων εργασίας (40%).
Απολύσεις ή περικοπές θέσεων εργασίας έχουν επίσης ανακοινωθεί από την αμερικανική United Airlines (3.450), τη βρετανική Virgin Atlantic (3.150), τις ιρλανδικές Ryanair (3.000) και Aer Lingus (900), την Icelandair (2.000), την Brussels Airlines (1.000), την ουγγρική Wizz Air (1.000) και τη Fiji Airways (758).
Παράπλευρες απώλειες υπάρχουν και στον χώρο των κατασκευών, καθώς η αμερικανική Boeing ανακοίνωσε την κατάργηση 16.000 θέσεων εργασίας, ή περίπου του 10% του εργατικού δυναμικού της στον τομέα της που κατασκευάζει πολιτικά αεροσκάφη, ενώ η αμερικανική κατασκευάστρια κινητήρων General Electric και η βρετανική Rolls-Royce αντίστοιχα καταργούν 12.600 και 9.000 θέσεις εργασίας.
Και τα δισ. πέφτουν βροχή
Μέσα σε αυτό το ασφυκτικό πλαίσιο ήδη πολλά κράτη έχουν αποφασίσει να δαπανήσουν αρκετά δισεκατομμύρια ώστε να στηρίξουν τις μεγάλες εταιρείες του τομέα των αερομεταφορών.
Τη Δευτέρα, η γερμανική κυβέρνηση και η Lufthansa κατέληξαν σε συμφωνία για ένα πρόγραμμα διάσωσης με δαπάνη εννέα δισεκατομμυρίων ευρώ, που προβλέπει ότι το γερμανικό δημόσιο θα γίνει ο βασικός μέτοχός της. 
Στη Γερμανία, πάλι, η εταιρεία Condor, η οποία ειδικεύεται στις πτήσεις τσάρτερ και είναι θυγατρική της ταξιδιωτικής εταιρείας Thomas Cook, υπό πτώχευση, εξασφάλισε δανειακές εγγυήσεις ύψους 550 εκατομμυρίων ευρώ από το δημόσιο.
Οι κυβερνήσεις Γαλλίας και Ολλανδίας σπεύδουν να διασώσουν την Air France-KLM, με ένα πακέτο στήριξης που θα έχει κόστος από 9 ως 11 δισ. ευρώ.
Οι ΗΠΑ δημιούργησαν τον Μάρτιο ένα πρόγραμμα υποστήριξης της απασχόλησης ύψους 50 δισ. δολαρίων (45,6 δισ. ευρώ) ειδικά για την πολιτική αεροπορία. Οι περισσότερες μεγάλες αμερικανικές εταιρείες του κλάδου έχουν ήδη καταφύγει σε αυτό.
Στην Ιταλία, η κυβέρνηση επέλεξε την εθνικοποίηση της Alitalia.
Η Easyjet έλαβε δάνειο από το δημόσιο αξίας 600 δισ.. λιρών (675 δισ. ευρώ).
Η Ελβετία παρέχει δανειακές εγγυήσεις αξίας 1,2 δισ. ευρώ στις Swiss και Edelweiss, θυγατρικές της Λουφτχάνσα.
Η Νέα Ζηλανδία δάνεισε περίπου 900 εκατομμύρια νεοζηλανδικά δολάρια (479 εκατ. ευρώ) στην Air New Zealand.
Τα ΗΑΕ και η Τουρκία ανακοίνωσαν ότι θα προσφέρουν βοήθεια αντίστοιχα στην Emirates και στην Turkish Airlines, ωστόσο δεν έχουν ανακοινώσει το ύψος των χορηγήσεων.
Η IATA υπολόγιζε στα μέσα του μήνα ότι η στήριξη που προσφέρουν τα κράτη στις αεροπορικές εταιρείες είχε φθάσει τα 123 δισ. δολάρια.